Onlangs verscheen de nieuwe defensienota, "Samen voorwaarts!"

Ewald Engelen schreef daar een uitgebreide reactie op.

Enkele citaten daaruit:

"Het zijn interne contradicties en inconsistentie die leren dat Defensie zich bij het uitrollen van zijn militariseringsagenda niet heeft gebaseerd op een grondige, realistische geopolitieke veiligheidsanalyse, zoals je van een betrouwbare overheid mag verwachten, maar simpelweg alle retorische strohalmen bij elkaar heeft geveegd om burgers via de trechter van politiek en systeempers rijp te maken voor een forse financiële aderlating."

"We verdedigen onze welvaart, vrijheid, democratie en rechtsstaat door onze welvaart, vrijheid, democratie en rechtsstaat te offeren op het altaar van een militair-industrieel complex dat een vermeende veiligheidsdreiging heeft aangegrepen voor het uitrollen van een ongekende militariseringsagenda."

"Dat is wat mij betreft het teleurstellendste aan de Nota: er wordt met geen woord over de noodzaak gerept om kracht en macht te combineren met wijsheid en gesprek. Het woord diplomatie komt maar twee keer voor. Een keer om te melden dat Chinese diplomatie eigenlijk wapengekletter is. En een keer om te verwijzen naar “defensiediplomatie”, oftewel: in Brussel elkaar in NAVO-verband verder ophitsen richting oorlog."

"Maar liefst 344 keer komt het woord ("samen") in de Nota voor, bedoeld om retorisch te verhullen dat er niets “gezamenlijks” is aan militarisering. Het is immers gestoeld op een verhaal van een pal tegenover elkaar staande “wij” en “zij”, die existentiële vijanden van elkaar zijn en elkaar dus te vuur en te zwaard moeten bestrijden. Maar er is ook geen “wij” dat zich gezamenlijk achter militarisering schaart, omdat iedere euro die naar defensie gaat, zoals, opnieuw, Eisenhower al wist, onherroepelijk ten koste gaat van onderwijs, zorg, huisvesting, infrastructuur en ov."

Aan het eind van het schooljaar wordt op het Haags Montessori Lyceum de jaarlijkse Kenneth Gonçalves lezing uitgesproken. De naamgever van deze lezing was in de jaren vijftig leerling op dit lyceum. Na de voltooiing van zijn rechtenstudie ging hij terug naar Suriname, waar hij werkte als advocaat. Aan het eind van de jaren zeventig werd hij deken van de orde van advocaten. Na de staatsgreep van Bouterse zette hij zich in voor tallozen die door de coupplegers en hun handlangers werden vervolgd.

Samen met een aantal collega’s en vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties schreef hij in november 1982 een brief aan Bouterse waarin hij pleitte voor herstel van de democratie in Suriname. In zijn boek ‘Suriname. Van wingewest tot natiestaat’ Heeft Jan Pronk die brief omschreven als het belangrijkste document betreffende het wezen van de democratische staat Suriname dat ooit is opgesteld. Hij stelde vast dat dit document een hoge actualieitswaarde en geldigheid heeft tot ver buiten de grenzen van Suriname (inclusief Nederland, zouden we daaraan vandaag kunnen toevoegen).

Het was een waardige, trotse en moedige brief. Enkele weken later heeft Kenneth Gonçalves zijn opstelling met de dood moeten bekopen. Samen met veertien anderen werd hij op 8 december 1982 op bevel van Bouterse  in koelen bloede in Fort Zeelandia vermoord.

Jan Pronk kreeg de uitnodiging om de Kenneth Gonçalves lezing 2026 te houden. Het gehoor bestond uit de leerlingen van de hoogste klassen van de school. Het thema was: ‘Macht is recht?’

Hier is deze podcast te beluisteren. Een krachtig appel aan jonge mensen.

Vorige week vond weer de maandelijkse demonstratie plaats tegen de oorlog in Oekraïne bij het Lieverdje aan het Spui. Spreker was dit keer Henk Overbeke, voormalig 1e kamerlid voor de SP en oud-hoogleraar Internationale Betrekkingen aan de VU.

Lees hier wat hij zei over de aflopende hegemonie van de VS en over het gevaar van eacalatie bij een toenemende oorlogsstemming in een  wereld vol met kernwapens.